Są małe, groźne, bardzo szybkie i bardzo skuteczne. Dodatkowo nie mają naturalnych wrogów, więc jest ich coraz więcej i więcej. Brrr!! Tak, tak – mowa o kleszczach!

W Polsce żyje ok. 20 gatunków kleszczy, z czego 3 rodzaje są tymi spotykanymi najczęściej – kleszcz pospolity, łąkowy oraz obrzeżek gołębi. Niestety występują już nie tylko w wilgotnych lasach, na łąkach i pastwiskach. Opanowały też parki, działki, trawniki, strychy i poddasza. Wchodzą również w podłogi, ściany, pod parapety i tapety! Praktycznie rzecz biorąc są wszędzie.

Największa aktywność kleszczy przypada na miesiące maj i czerwiec oraz wrzesień i październik. Atakują głównie w ciągu dnia – rankiem aż do południa i od godziny 15 – do północy. Najmniejsze prawdopodobieństwo ukąszenia jest zatem we wczesnych godzinach popołudniowych.

Kleszcze – w jaki sposób atakują?

Wbrew pozorom kleszcze wcale nie skaczą z drzew. Wspinają się na nie lub na krzewy, ale tylko do wysokości 120 – 150 cm, czyli wysokości potencjalnego żywiciela. Pasożyty wyczuwają swoją ofiarę już z odległości 20 m. Kleszcze reagują na zapach potu i temperaturę ciała. Atakują poprzez skok lub zaczepienie się na upatrzonym kręgowcu. Nie wkłuwają się jednak od razu. Potrafią długo wędrować po ciele swojej ofiary w poszukiwaniu najlepszego miejsca. Najczęściej wkłuwają się za uchem, w pachwinie, pod kolanami, w okolicach narządów rozrodczych i między pośladkami, czyli w miejscach szczególnie ciepłych. Kleszcze wbijają się głęboko w skórę, ale zupełnie tego nie wyczuwamy, ponieważ pasożyty wprowadzają wraz z ukłuciem swoją ślinę, która zawiera w sobie substancje znieczulające, więc nie pojawia się ból, swąd ani zaczerwienienie, a krew nie krzepnie. Kleszcze potrafią żerować na jednej ofierze nawet tydzień, a objadając się, powiększają swoją masę aż do 200 razy!

Kleszcze – dlaczego są groźne? Jakie choroby przenoszą?

Jeden mały kleszcz potrafi zarazić człowieka kilkoma chorobami. Najczęściej pasożyty te przenoszą kleszczowe zapalenie mózgu, boreliozę, babeszjozę, anaplazmozę i riketsjozę. Ok. 15% polskich kleszczy może zarażać powyższymi chorobami. Najgroźniejszą z nich jest kleszczowe zapalenie mózgu. Można się przed nim zaszczepić, jednakże takie szczepionki trzeba powtarzać co kilka lat i niestety nie są refundowane.

Jak uchronić się przed kleszczami?

Pamiętajmy, gdzie można spotkać je najczęściej, a więc omijajmy przydrożne trawy, krzaki, i skraje lasów. Nasz ubiór podczas pobytu w lesie lub na łące jest również bardzo znaczący. Na taką wyprawę wkładamy długie, śliskie ubranie (np. świetnym rozwiązaniem jest dres), do tego czapka lub kapelusz na głowę. Im jaśniejszy kolor ubrania, tym łatwiej będzie zauważyć na nim kleszcza. Warto również zastosować dostępne na rynku preparaty odstraszające kleszcze.

Co zrobić w przypadku ukąszenia kleszcza?

Absolutnie nie wolno wykręcać kleszcza! Usuwamy go pęsetą lub specjalnym urządzeniem próżniowym (dostępny w aptece). Przed usunięciem pasożyta w żadnym wypadku nie smarujemy go tłuszczem. Można przez to narazić się na jeszcze większe niebezpieczeństwo, gdyż kleszcz pokryty tłuszczem dusi się, wymiotuje i zwiększa wydzielanie śliny, w której mogą znajdować się chorobotwórcze zarazki.

Zobacz też:

5 wspaniałych właściwości jagód

8 naturalnych sposobów na ukąszenia i ugryzienia

4 naturalne sposoby na komary

Źródła: Justyna Nowicka, Obalamy mity o kleszczach, miesięcznik „Zdrowie”, medonet: Halina Pilonis, Kleszcze – jakie choroby przenoszą? Usuwanie kleszcza, artykuł Krystyny Bilskiej, wiedza własna.