Chrzan jest nieodłącznym składnikiem świąt Wielkanocnych. Nie tylko wkładamy go do święconki, ale również dodajemy do wielu świątecznych potraw oraz podajemy jako dodatek na stół. Oczywiście chrzan można, a nawet powinno jeść się nie tylko od święta, ale używać go jako codzienny dodatek do posiłków. Ma w sobie przecież tyle cennych dla zdrowia właściwości! Chrzan w połączeniu z buraczkami smakuje wybornie. Co w sobie kryje? Ćwikła z chrzanem – jaka jest jej historia? I co wspólnego ma ćwikła z Mikołajem Rejem? Zapraszam do artykułu.

Chrzan – właściwości:

  • zawiera w sobie witaminy A, B, C i E oraz składniki mineralne – żelazo, potas, sód, fosfor, mangan, cynk, siarkę, jod, chlor oraz magnez i wapń,
  • jest naturalnym antybiotykiem,
  • ułatwia trawienie – co bardzo istotne podczas świąt!,
  • zawiera w sobie dużo błonnika,
  • ma właściwości antynowotworowe,
  • łagodzi bóle reumatyczne.

To tylko niektóre z cennych właściwości chrzanu. Jest on naprawdę wielofunkcyjną rośliną, którą spokojnie można uznać za polskie superfoods!

Ćwikła z chrzanem

Ćwikła z chrzanem już od staropolskich czasów jest obowiązkowym dodatkiem do wielkanocnych potraw. Pisał o niej sam Mikołaj Rej, a Jan Brzechwa poświęcił ćwikle cały wiersz. Chrzan i buraczki to idealne połączenie, nie tylko smaczne i łatwe w przygotowaniu, ale przede wszystkim bardzo zdrowe. Jej popularność przypada na XVI wiek – wówczas rozpoczęto w Polsce uprawę buraków na szeroką skalę.

Przepis na ćwikłę wg Mikołaja Reja

Przepis podany przez Mikołaja Reja w Żywocie człowieka poczciwego ma ponad 400 lat, lecz mimo upływu czasu, ćwikła wciąż cieszy się ogromną sławą.

Nuż ćwikiełki w piec namotawszy, a dobrze

przypiekłszy, nadobnie ochędożyć, w talerzyki

nakrajać, a także w faseczkę ułożyć, chrzanikiem, co

najdrobniej ukrężawszy, przetrząsnąć, bo będzie długo

trwała, a także koprem włoskim, trochę przetłukszy,

przetrząsać, a octem pokrapiać, a solą też trochę

przesalać, tedy to jest tak osobny przysmak; bo

i rosołek bardzo smaczny i sama pani ćwikła będzie

barzo smaczna i barzo nadobnie pachnęła.

Mikołaj Rej, Żywot człowieka poczciwego

Ćwikła z chrzanem – autorski przepis

Poniżej przedstawiam sprawdzony przepis autorstwa mojej mamy, która odziedziczyła go po babci, a ta zapewne po swojej mamie itd.

Składniki:

  • 1 kg buraków,
  • 1 łyżka soli,
  • 3 łyżki octu 10%,
  • 3 łyżeczki cukru,
  • 200 g chrzanu (dla zwolenników ostrzejszej wersji polecam podwoić, a nawet potroić porcję).

Sposób przygotowania:

  1. Buraki ugotować, następnie zetrzeć na tarce. Chrzan zetrzeć na tarce (można dodać ten ze słoiczka, jednak najlepszy będzie świeżo starty.
  2. Dodać sól, ocet i cukier.
  3. Całość zblendować.

Więcej o chrzanie i jego wspaniałych właściwościach przeczytacie w artykule Chrzan – jedzmy codziennie, nie tylko na Wielkanoc! 

Zobacz też:

Żurek wegetariański

Jak zdrowo przeżyć święta – 6 naturalnych sposobów na przejedzenie

Źródła: wiedza własna, kuchnia.wp.pl, M. Rej, Żywot człowieka poczciwego.